Columns & Artikelen

Zilver: eindelijk trendbreuk in 2016?

by Koen Lauwers on 24 oktober 2016

logo_element79De prijs van een troy ounce zilver klom afgelopen zomer voor het eerst in 2 jaar boven de grens van 20 dollar. Zilver kon dit niveau niet vast houden en viel sindsdien wat terug. Dit neemt niet weg dat het dit jaar met voorsprong het best presterende edelmetaal is met een klim van bijna 40 procent (in Amerikaanse dollar). Deze prestatie staat in contrast met de prijsevolutie van de voorgaande jaren. De voorbije 5 jaar kon zilver slechts één keer een (bescheiden) positief rendement van 8 procent voorleggen (2012). De andere jaren werden met dubbelcijferige verliezen afgesloten, zoals -20 procent in 2014 en zelfs -36 procent in 2013! In het voorjaar van 2011 piekte de zilverprijs nog op bijna 50 dollar!

Zilver is in de eerste plaats een industrieel metaal waarbij industriële toepassingen voor meer dan de helft van de totale vraag instaan (56 procent volgens Thomson Reuters GFMS). Daarbij tekent China in zijn eentje voor ongeveer een derde van de industriële zilverconsumptie. Juwelen, staven en munten en alle andere investering-gerelateerde vraag nemen de rest voor hun rekening.

Aan de aanbodzijde wordt zilver in hoofdzaak als bijproduct van goud, maar ook van andere basismetalen als koper, zink en lood geproduceerd. Door de overproductie van de jongste jaren is ook het zilveraanbod naar een recordniveau gestegen. Dit jaar lijken de meeste grondstoffenbedrijven eindelijk werk te maken van productieverminderingen. Dit is onder meer het geval bij koper en zink. Researcher CPM Group ziet de zilverproductie dit jaar met 2,4 procent afnemen naar 784,8 miljoen troy ounce of ruim 24400 ton, de eerste daling sinds 2011. Capital Economics rekent zelfs op een daling met 3 procent.

Zilver als kost

De hogere zilverprijs lijkt slecht nieuws voor de talrijke afnemers voor zilver van industriële toepassingen. Daarbij horen onder meer bedrijven uit de sector van de consumentenelektronica, de halfgeleiderindustrie, de medische industrie en de sector van de groene energie. Toch mag de impact niet worden overschat, want de prijselasticiteit van de vraag naar zilver is vrij laag. Dit betekent dat de impact van prijsschommelingen op de vraag niet zo groot zijn. Dat komt omdat het aandeel van zilver in de totale kostprijs van de producten waarvoor het edelmetaal wordt gebruikt erg laag is en er geen goedkopere alternatieven beschikbaar zijn.

Zilver als energiebron

Aan de vraagzijde is de fysieke consumptie van zowel zilveren staven en munten als van juwelen toegenomen. Er is verder ook een instroom van investeringsgeld naar fysieke trackers die in zilver beleggen. Ook de industriële vraag naar zilver stijgt, met name in het segment van batterijen en zonnepanelen. Het edelmetaal is namelijk een uitstekende elektrische geleider. De hoeveelheid zilver die in de sector van zonenergie wordt gebruikt, nam vorig jaar met 23 procent toe. Bloomberg New Energy Finance voorspelt dat de globale capaciteit om zonenergie op te wekken tussen nu en 2020 met 150 procent zal toenemen naar 605 GigaWatt (GW). De grootste groei komt op rekening van China, dat de geïnstalleerde capaciteit tegen 2020 wil verdrievoudigen naar 143 GW. Dit moet de industriële vraag naar zilver verder ondersteunen. Tien jaar geleden was het aandeel van de sector van zonenergie in de totale vraag naar zilver nog maar 1,4 procent. Dit zal dit jaar oplopen naar 13 procent. Zonenergie heeft de plaats ingenomen van de fotografische sector, die door de digitalisering veel minder zilver afneemt. De primaire zilvermarkt (mijnproductie min fysieke vraag) is in deficit, maar dit wordt gecompenseerd door het aanbod van gerecycleerd zilver en de bovengrondse voorraden.

De eerste maanden van 2016 presteerde zilver nog minder goed dan goud. Daardoor liep de goud/zilver ratio verder op naar bijna 84 waarmee het vorige hoogtepunt van 84,5 uit 2008 heel dichtbij kwam. Een historisch record was het niet, want begin de jaren ’90 van vorige eeuw steeg de prijsverhouding tussen beide metalen boven 100. Zilver zette tijdens de zomermaanden een flinke inhaalbeweging in en de ratio daalde naar 65,5 in juli. Dit was het laagste cijfer sinds de zomer van 2014 maar wel nog boven het historische gemiddelde van 56. Deze ratio kan op verschillende manieren worden geïnterpreteerd (is goud te duur of is zilver te goedkoop?) en is daarom niet meer dan één van de vele parameters om beleggingsbeslissingen op te baseren.

Hoe investeren?

Beleggers hebben verschillende mogelijkheden om in zilver te investeren: fysiek zilver, trackers, afgeleide producten of aandelen van zilvermijnen.

Een fysieke aankoop blijft de meest ‘pure’ investering, want bij afgeleide producten hebt u enkel ‘papieren’ zilver in de hand. Toch is fysiek zilver niet de meest vanzelfsprekende keuze bij beleggers. Bij goud zijn zowel staven als munten vrijgesteld van btw wanneer deze aan de definitie van beleggingsgoud voldoen. Dit is bij zilver niet het geval. Door de talrijke industriële toepassingen wordt zilver als grondstof beschouwd en dus belast met een btw-tarief van 21 procent. Ook op zilverbaren wordt 21 procent aangerekend. Voor zilveren beleggingsmunten wordt gelukkig wel een uitzondering gemaakt, omdat deze worden verondersteld een bepaalde verzamelwaarde te hebben. Verschillende aanbieders spelen daar op in door munten van 1 kilogram in het gamma op te nemen. Daarnaast kan er zich ook een logistiek probleem stellen. Een goudstaaf van 1 kilogram kost op dit moment ongeveer 38000 EUR. Wie voor eenzelfde bedrag in zilver wil investeren, moet bijna 70 kilogram kopen. De opslag daarvan, bijvoorbeeld in een bankkluis, is niet altijd even praktisch. Tot slot vermelden we nog dat bezit van fysiek zilver in Nederland ook opgegeven moet worden voor de inkomstenbelasting.

Trackers laten toe om op een vrij eenvoudige manier de evolutie van de zilverprijs te schaduwen. We onderscheiden de fysieke trackers die in het metaal zelf investeren en de zogenaamde synthetische trackers die dit doen door middel van swapovereenkomsten met termijncontracten. Bij de fysieke trackers steekt de iShares Silver Trust (SLV) van uitgever Barclays er met kop en schouders bovenuit. SLV is zowel wat beheerd vermogen (6,8 miljard USD) als volume betreft veruit de grootste zilvertracker. De iShares Silver Trust is geen klassieke ETF maar heeft de juridische structuur van een trust. Daarin is fysiek zilver ondergebracht waarbij elk deelbewijs de waarde van een troy ounce (31,1 gram) fysiek zilvermetaal vertegenwoordigt. Deze deelbewijzen kunnen enkel na een omslachtige procedure tegen fysiek zilver worden omgeruild. De jaarlijks beheerskost van de trust (0,5 procent) maakt dat er wel een kleine afwijking tegenover de zilverprijs is. Eind augustus bezat de trust 359 miljoen troy oune of meer dan 11000 ton fysiek zilver.

De ETFS Physical Silver Shares (SIVR) wordt uitgegeven door het Britse ETF Securities. Ook bij SIVR staat 1 deelbewijs in voor 10 troy ounce fysiek zilver. De deelbewijzen worden aangehouden door de ETFS Physical Silver Trust die het fysieke zilver opslaat in Londense kluizen. Het grootste voordeel van SIVR tegenover SLV ligt bij de lagere beheerkost die amper 0,3 procent op jaarbasis bedraagt. Dit maakt van SIVR een volwaardig alternatief voor kostenbewuste beleggers die niet per se voor de grootste tracker willen kiezen. Eind augustus had SIVR 45,7 miljoen troy ounce zilver onder beheer. Daarnaast zijn er ook verschillende synthetische zilvertrackers zoals de PowerShares DB Silver ETF van Invesco.

Beleggers kunnen ook kiezen voor een investering in mijnbedrijven als Pan American Silver, Fresnillo, Silver Wheaton, Coeur Mining, Silver Standard Resouces, First Majestic, Tahoe Resources,… Wie het risico van een investering in individuele mijnbedrijven liever wil vermijden, kan ook op een gespreide manier via trackers in zilveraandelen investeren. Dit kan onder meer met de iShares MSCI Global Silver Miners ETF (SLVP) of de Global X Silver Miners ETF (SIL).

Het is verder ook mogelijk om met hefboomproducten op wijzigingen in de zilverprijs in te spelen. De grote aanbieders van Turbo’s, Sprinters, Boosters en Traders (BNP Paribas Markets, Commerzbank, Goldman Sachs Markets, ING,…) hebben allemaal een breed productengamma met zilver als onderliggende waarde. Door de sterke concurrentie is ook de spread of het verschil tussen aan- en verkoopkoers heel klein. Hou wel rekening met het valutarisico, want de hefboomproducten noteren op Euronext in EUR terwijl de zilverprijs in Amerikaanse dollar wordt uitgedrukt.

Koen Lauwers

Dit artikel is reeds eerder geplaatst in de gedrukte editie van EFFECT: uitgave van de VEB. (Vereniging Effecten Bezitters)

Koen Lauwers is Master in de Handels- en Consulaire wetenschappen en heeft een aanvullende Master in de Bedrijfsinformatica (Vrije Universiteit Brussel).

Hij is sinds 1999 actief op de financiële markten en werkt als onafhankelijk financieel analist voor verschillende financiële en niet-financiële bedrijven in de Benelux. Koen is met name gespecialiseerd in goud en de grondstoffenmarkten. Zijn website heeft de veelzeggende naam: element79.be

Koen LauwersZilver: eindelijk trendbreuk in 2016?