Columns & Artikelen

Palladium: papier versus fysiek

by Wilge on 12 maart 2019

Door Ruben Bijman en Willem Middelkoop. De prijs van palladium stijgt al maanden snel. Op het moment van schrijven staat de prijs boven de $1500 dollar per ounce, ruim 20% hoger dan begin dit jaar. Voor het eerst keert de wal (de fysieke vraag) het schip (aanbod op papier). De stress op de markt is zelfs zo groot dat The Financial Times belde voor commentaar.

Om de situatie te begrijpen moeten we eerst even uitleggen hoe de prijs van grondstoffen tot stand komt. Dat gebeurt gek genoeg niet op de fysieke markt van vraag en aanbod, maar door de handel op papier, door middel van de handel in termijncontracten (futures). Een contract waarbij men beloofd in de toekomst tegen een bepaald bedrag het materiaal te leveren. Maar in werkelijkheid wordt er in 99% van de gevallen fysiek niets geleverd. Nog sterker, vaak mag de speculant niet eens vragen om fysieke uitlevering.

Deze wereld van papieren contracten is honderden keren groter dan de fysieke werkelijkheid. Er staan veel meer contracten uit waarbij wordt beloofd iets te leveren, dan dat er fysiek op voorraad is. Door dit grote papieren aanbod kan de prijs eenvoudig gemanipuleerd worden. Het is niets voor niks dat het aantal uitstaande contracten in goud, zilver, platina en palladium relatief het hoogst is.

Het gevolg is dat er verkeerde economische signalen verzonden worden naar zowel producenten als afnemers.. De een gaat minder produceren, terwijl de ander door de lage prijs meer wil afnemen. Deze mismatch kan jaren duren maar onder de oppervlakte broeien er krachten die de prijs weer in balans willen brengen met de fysieke werkelijkheid. Dit lijkt nu bij palladium te gebeuren.

De fysieke vraag naar palladium is de afgelopen jaren enorm gestegen. Norilsk, de grootste palladiumproducent ter wereld spreekt over een fysiek tekort van bijna 1 miljoen ounce vorig jaar. In 2019 stijgt dit tekort naar 1,3 miljoen ounce. Gigantisch in vergelijking met de jaarlijkse productie van minder dan 8 miljoen ounce. De afgelopen jaren kon dit tekort nog worden aangevuld met oude strategische voorraden van de Russische centrale bank, maar ook deze lijken nu op te raken. Norilsk verwacht niet dat ze hun eigen productie noemenswaardig kunnen opkrikken voor 2020, nieuwe mijnen zullen pas op stoom komen in 2025.

De stress is in de fysieke markt is ook af te leiden uit de ‘backwardation’ in de prijsvorming. Dit betekent dat de prijs van een termijncontract dat snel geleverd moet worden hoger dan een contract met een latere levertijd. Daarnaast zijn er ETFs met palladium voorraden die deze alleen willen uitlenen tegen hele hoge tarieven. Ook dit is een aanwijzing voor stress in de fysieke markten. Alleen een fors hogere palladiumprijs lijkt de markt weer in balans te kunnen brengen.

Nu de fysieke vraag en aanbod de prijs van palladium weer beïnvloed rest de vraag: ‘’Hoe zit het met de rest van de grondstoffenmarkt?’’ Ook hier is er de papieren markt vele malen groter is dan de fysieke werkelijkheid. Het zou ons daarom niets verbazen als we een soortgelijke situatie als bij palladium ook gaan zien bij platina, zilver of zelfs goud.

Deze bijdrage verscheen eerder op de blog van het Commodity Discovery Fund (Disclaimer)

Event: CDfund Discovery Day, 12 april – Muziekgebouw Amsterdam 9.00 – 17.00 uur met Willem Middelkoop

Line up de vertegenwoordigers van de volgende mijnbouwbedrijven:
Novo res, Aurania Res, First Majestic Silver Corp, Tinka Res, Adriatic Metals, NexGen Energy, Great Bear Rec.
Gebruik de code CDFUND2019Edel om een ruime korting te verkrijgen.

Disclaimer bij columns artikelen, vraaggesprekken en advertorials op Edelmetaal-Info.nl: auteur(s) schrijft op eigen verantwoordelijkheid. De mening van de auteur(s) hoeft niet over een te komen met de mening van andere auteurs of de redactie van Edelmetaal-Info. De auteur kan posities of belangen hebben in genoemde zaken.

De informatie op deze website is niet bedoeld als professioneel beleggingsadvies of als aanbeveling tot het doen van bepaalde beleggingen, maar als startpunt voor je eigen onderzoek.

Zie verder de algemene disclaimer van Edelmetaal-Info

WilgePalladium: papier versus fysiek